HNENews: Công bố Báo cáo đánh giá năng lực hội nhập kinh tế quốc tế của các địa phương năm 2013

2013-11-27 14:16:00

Trong khuôn khổ của Chương trình hỗ trợ kỹ thuật hậu gia nhập WTO, Cơ quan Phát triển Quốc tế Ôxtrâylia (AusAID) và Bộ Phát triển Quốc tế Anh (DFID) đã tài trợ cho Uỷ ban Quốc gia về Hợp tác Kinh tế Quốc tế tiến hành việc nghiên cứu xây dựng chỉ số đánh giá năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp địa phương.

Theo đó, báo cáo đầu tiên về năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp địa phương năm 2011 đã nhận được nhiều ý kiến đóng góp của các chuyên gia cao cấp và các Bộ, ngành, địa phương nhằm hoàn thiện và đưa Chỉ số năng lực hội nhập trở thành một chỉ số thiết thực và quan trọng trong Hệ thống chỉ số quốc gia nhằm phục vụ cho công tác đánh giá hiệu quả hoạt động hội nhập kinh tế quốc tế.

Nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan, phát biểu góp ý cho kết quả của

Báo cáo năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp địa phương năm 2013

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Cẩm Tú phát biểu và chủ trì hội thảo

Ngày 27/11/2013 tại Hà Nội, Uỷ ban Quốc gia về Hợp tác Kinh tế Quốc tế (UBQG-HTKTQT) đã tổ chức hội thảo công bố Báo cáo năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp địa phương 2013.Đại diện nhóm nghiên cứu cho biết, Báo cáolần đầu tiên đánh giá thực trạng hội nhập của cả 63 nền kinh tế địa phương thông qua thang đo lường chung là "Chỉ số hội nhập kinh tế cấp địa phương". Mục tiêu chính của báo cáo không phải là để xếp thứ hạng, mà là nhằm xác định mức độ hội nhập kinh tế quốc tế của mỗi địa phương, các tác động của hội nhập đến việc tăng trưởng phúc lợi cho người dân và phát triển kinh doanh của doanh nghiệp. Quan trọng hơn, Báo cáo đánh giá sự phù hợp giữa tầm nhìn chiến lược của địa phương đối với năng lực hội nhập hiện tại để từ đó khuyến nghị các điều chỉnh cần thiết cho việc thu hút nguồn lực cho phát triển bền vững đồng thời đưa ra các gợi ý để xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế xã hội với các điều kiện hội nhập đặc thù của mỗi địa phương.

Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Cẩm Tú chia sẻ: "Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, và chuẩn bị tổng kết 30 năm mở cửa và hội nhập kinh tế, Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương rất cần có sự đánh giá thường xuyên về năng lực hội nhập nói riêng và hiệu quả của tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế nói chung để kịp thời có những điều chỉnh phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế, góp phần thúc đẩy sự phát triển chung của đất nước".

Ông Trịnh Minh Anh, Phó Vụ trưởng Văn phòng UBQG-HTKTQT trình bày " Ý nghĩa và mục tiêu của hệ thống chỉ số năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp địa phương và kết quả Báo cáo năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp địa phương năm 2013"

Cũng tại hội thảo, Ông Trịnh Minh Anh, Phó Vụ trưởng Văn phòng UBQG-HTKTQT cho biết, các tiêu chí chính để đánh giá về năng lực hội nhập kinh tế quốc tế của các địa phương gồm 8 trụ cột: (i) Thể chế, (ii) Cơ sở hạ tầng, (iii) Văn hóa, (iv) Đặc điểm tự nhiên địa phương, (v) Con người, (vi) Thương mại, (vii) Đầu tư, (viii) Du lịch.

Theo ông Raymond Mallon, Cố vấn kỹ thuật cấp cao Chương trình B-WTO, việc đàm phán gia nhập WTO ở cấp quốc gia nhưng khi thực hiện chủ yếu liên quan đến địa phương như chuyển giao vốn, kỹ thuật,.. và hoạt động thương mại chủ yếu do địa phương thực hiện. Ông cho rằng, nghiên cứu đánh giá về năng lực hội nhập kinh tế quốc tế cấp tỉnh là quan trọng nhưng chỉ là bước đầu liên kết hội nhập cấp vùng. Các tỉnh có nên chỉ chú trọng phát triển thế mạnh của tỉnh hay cần phải có liên kết chuỗi? Hội nhập kinh tế có thể được đẩy nhanh, mang lại hiệu quả nếu các tỉnh biết phối hợp các thế mạnh của họ lại và là một bước quan trọng để thúc đẩy hội nhập khu vực và quốc gia với nền kinh tế toàn cầu.

Đồng ý với ý kiến của Ông Raymond Mallon, nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan cho rằng đánh giá về hội nhập cấp tỉnh là rất mới mẻ, kể cả đối với các quốc gia khác trên thế giới. Nhóm nghiên cứu cần làm rõ hơn khái niệm giữa hội nhập và phát triển. Sẽ chưa đầy đủ nếu chỉ đánh giá cấp tỉnh mà không đánh giá đến liên kết vùng. Ông Khoan nói: "Hậu của báo cáo là rất quan trọng: (i) Cần đơn giản hóa cách hành văn của báo cáo và được đưa trở lại cấp địa phương vì kết quả nghiên cứu của báo cáo được lấy thông tin từ địa phương lên, (ii) Tư vấn cho địa phương cần phải thay đổi như thế nào và làm những gì để nâng cao hơn năng lực hội nhập của địa phương, (iii) Báo cáo cần được nghiên cứu, nâng cấp đánh giá thành cấp vùng và cả nước."

PGS.TS Nguyễn Văn Nam, nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu thương mại phát biểu tại hội thảo

Nhận xét về Báo cáo, PGS.TS Nguyễn Văn Nam, nguyên Viện trưởng Viện nghiên cứu thương mại cho rằng việc đánh giá trên 8 trụ cột với nhiều các chỉ số đi kèm là tương đối đầy đủ, giúp các địa phương nhìn nhận được mình để có những điều chỉnh hợp lý, nâng cao năng lực, đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế. Ông Nam lưu ý một trong các tiêu chí là cần đánh giá các doanh nghiệp của địa phương, doanh nghiệp đã hoạt động, nắm bắt được cơ hội và hội nhập như thế nào, mức độ thành công của doanh nghiệp.

Ông Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện kinh tế Việt Nam phát biểu tại hội thảo

Ông Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện kinh tế Việt Nam nhận xét báo cáo ở lần 2 có chất lượng tốt hơn, thể hiện ở hai điểm: (i) Xác định được các chỉ số nội hàm của hội nhập, (ii) Nội dung phản ánh khách quan, những nhận định mang tính phê phán có độ chính xác cao. Liên quan đến trụ cột đánh giá về thương mại, Ông Thiên lưu ý nhóm nghiên cứu nên có các tiêu chí giới hạn như nguyên nhân từ tăng trưởng tổng thể, bởi có những tỉnh chỉ số hội nhập cao nhưng thực chất thương mại chủ yếu là khai thác tài nguyên đi bán. Về trụ cột thu hút đầu tư nước ngoài, TS.Trần Đình Thiên nhấn mạnh: "điều quan trọng là dự án thu hút đầu tư có yếu tố gì để lan tỏa, ví dụ một tỉnh chỉ cần có dự án đầu tư xây dựng nhà máy xi măng đã "thổi phồng" về khả năng thu hút đầu tư nước ngoài nhưng về tổng thể thực chất là không có gì ghê gớm". Ông Thiên khuyến nghị nhóm nghiên cứu xem xét đến các chỉ số cạnh tranh toàn cầu để bổ sung vào báo cáo.

Bà Mai Thị Ánh Tuyết, đại diện Sở Công Thương tỉnh An Giang nói: "Báo cáo nên xác định yếu tố nào là trọng số và được xem như là định lượng, là căn cứ để các địa phương điều chỉnh chính sách, chiến lược phát triển của tỉnh. Nên nâng cấp xây dựng báo cáo về hội nhập kinh tế quốc tế của quốc gia, thoát khỏi địa giới về hành chính, đề xuất các cơ chế, chính sách để tác động, giải quyết được các vấn đề của địa phương."

Liên quan đến cơ chế, chính sách, sự liên thông giữa trung ương và địa phương có ảnh hưởng đến năng lực hội nhập của tỉnh, Tiến sỹ Nguyễn Minh Phong cho rằng cần phân tích đến ảnh hưởng của chính sách, xây dựng tiêu chí thăng hạng, giảm hạng và duy trì hạng trong năng lực hội nhập kinh tế quốc tế của các địa phương.

Phát biểu kết thúc hội thảo, Ông Trịnh Minh Anh, Phó Vụ trưởng Văn phòng UBQG-HTKTQT đã đánh giá cao ý kiến góp ý của các đại biểu và đề nghị nghiên cứu bổ sung để hoàn thiện báo cáo.

Kết quả cuối cùng của báo cáo có thể là nguồn tham khảo tốt cho các địa phương trong việc đưa ra các lựa chọn chính sách hội nhập và phát triển cho mình trên cơ sở năng lực, điều kiện hiện có. Kết quả nghiên cứu sẽ giúp Uỷ ban Quốc gia về Hợp tác Kinh tế Quốc tế có những đánh giá khách quan về tình hình hội nhập kinh tế của các địa phương nhằm tham mưu cho Chính phủ ban hành các chính sách hội nhập kinh tế quốc tế và làm cơ sở để hỗ trợ các địa phương triển khai công tác hội nhập kinh tế quốc tế trong thời gian tới.

MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ HỘI THẢO